Budowanie na terenach zurbanizowanych – jak zmaksymalizować korzyści i zminimalizować wpływ na środowisko

Hourglass, Amsterdam, Holandia. Zastosowane systemy: MB-86 SI, MB-SR50N, MB-SR60N

Zrównoważona urbanistyka staje się kluczowym aspektem rozwoju obszarów miejskich. W Holandii, w której borykamy się obecnie z niedoborem mieszkań i domów, coraz większym wyzwaniem staje się wykorzystania już gęsto zabudowanych terenów miejskich i ich dalszy rozwój. Jak robić to z uwzględnieniem potrzeb gospodarki cyrkularnej i dbania o środowisko?

Zgodnie z zasadami zrównoważonego rozwoju, którego Holandia jest liderem, wszelkie inwestycje budowlane powinny z założenia dążyć do zero emisyjności. Priorytetem w budownictwie jest redukcja jego negatywnego wpływu na środowisko – zarówno na samym etapie konstrukcji, jak i później, już w trakcie użytkowania obiektów.

Jednocześnie w Holandii doświadczamy kryzysu mieszkaniowego, który od wielu lat systematycznie rośnie i który drastycznie się pogłębia. Aktualnie w Holandii brakuje około 400 tys. domów i mieszkań. Taka sytuacja wymaga szybkich i radykalnych działań skupionych na zwiększeniu dostępności mieszkań i domów. Jak pogodzić te dwie potrzeby?

Weir Mill, Stockport, Wielka Brytania, Zastosowane systemy: MB-70HI, MB-78EI, MB-Slimline

Rewitalizacja istniejących obszarów miejskich

W świetle kurczących się zasobów gruntów i silnej koncentracji ludności w centrach miast wyzwaniem staje się ponowne i bardziej efektywne zagospodarowanie już zurbanizowanych terenów. Rewitalizacja to nie tylko przywracanie dawnej świetności obiektom, ale także adaptacja do nowoczesnych potrzeb społeczeństwa. Obejmuje często zaniedbane obszary przemysłowe czy historyczne centra, przekształcając je w dynamiczne przestrzenie życia i biznesu.

Jednym z kluczowych elementów rewitalizacji jest konwersja starych budynków na cele mieszkalne lub biurowe. W tym aspekcie ważne jest to, by zachować unikalny charakter historycznych budowli, jednocześnie dostosowując je do współczesnych standardów komfortu i efektywności energetycznej. To podejście pozwala na zrównoważone wykorzystanie istniejącej infrastruktury, redukcję emisji związanej z nowymi konstrukcjami oraz ożywienie lokalnych społeczności.

– W Aluprof mocno wspieramy projekty rewitalizacji przestrzeni, bo uważamy je za niezwykle ważne w tkance żywego, zdrowego miasta. W ofercie posiadamy okna i drzwi aluminiowe specjalnie zaprojektowane pod potrzeby projektów skupionych na rewitalizacji zabytkowych obiektów. MB-Ferroline, czyli systemy aluminiowe do okien o wąskich profilach czy MB-Slimline, którymi można zastąpić okna starego typu wykonywane z profili stalowych to przykłady systemów stosowanych w wielu projektach na całym świecie. Pozwalają zachować unikatowość obiektu jednocześnie zapewniając doskonałą izolację termiczną i redukcję zużycia energii – wyjaśnia Michiel van Duren, Managing dyrektor Aluprof Nederland BV

Kampus (Minto and Turner Building & Minshull), Manchester, Wielka Brytania. Zastosowane systemy: MB-70, MB-Slimline, MB-SR50N

Innowacje technologiczne w budownictwie miejskim

– To jedna z najmocniej rozwijających się gałęzi zrównoważonego budownictwa. Wykorzystanie nowych materiałów budowlanych, zwiększenie udziału materiałów ekologicznych w procesie budowy, wybór materiałów, które pozostawią jak najmniejszy ślad węglowy zarówno w czasie budowy, w trakcie użytkowania obiektu jak i po zakończeniu jego cyklu życia to kluczowe elementy zrównoważonego rozwoju budownictwa na terenach zurbanizowanych – podkreśla Michiel van Duren.

– Jako projektanci aluminiowych rozwiązań budowlanych szczególnie mocno skupiamy się na warstwie ekologicznej. Z jednej strony dbamy o jak najwyższy udział aluminium wtórnego w naszych produktach, co pozwoliło nam uzyskać bardzo mocną redukcję śladu węglowego. Z drugiej, projektujemy rozwiązania, które wpisują się w nowoczesne budownictwo zarówno pod względem energooszczędności (np. MB-104 PASSIVE), funkcjonalności (MB-86N PIVOT DOOR) i maksymalnego wykorzystania dostępnych przestrzeni (pergola MB-OPENSKY 120) – dodaje ekspert.

Pergola OPENSKY 120

Zintegrowane zarządzanie odpadami, wodą, energią

Zrównoważone praktyki, wdrażane na różnych etapach procesu budowlanego, mają na celu minimalizowanie negatywnego wpływu na środowisko i stworzenie miejsc zamieszkania zgodnych z zasadami zrównoważonego rozwoju.

Zarządzanie odpadami

Podstawowe elementy efektywnego zarządzania odpadami, które warto uwzględnić to:

• recykling, ponowne wykorzystanie materiałów budowlanych i minimalizacja odpadów na etapie projektowania,
• projektowanie systemów wspierających segregację odpadów (miejskie kompostowniki, dostępność selektywnej zbiórki odpadów),
• programy edukacyjne i kampanie informacyjne mają na celu zwiększenie świadomości zarówno wśród pracowników budowlanych, jak i późniejszych użytkowników obiektów.

Oszczędzanie wody

• Wykorzystanie zaawansowanych systemów retencji wody, co jest szczególnie ważne w Holandii, gdzie 93 000 ha obszarów przyrodniczych cierpi z powodu zubożenia wód gruntowych.
• Nowoczesne systemy takie wykorzystanie wody opadowej, zielone dachy, systemy recyklingu wody w obrębie pojedynczych budynków mogą efektywnie wesprzeć gospodarkę wodną.

Pheonix & Crusader Mills, Manchester, Wielka Brytania. Zastosowane systemy: MB-SLIMLINE

Oszczędzanie energii

Obejmuje stosowanie najnowszych technologii w celu minimalizacji zużycia energii. Doskonałym przykładem jest tu wykorzystanie IoT (Internet Rzeczy) oraz AI do zarządzania oświetleniem osiedla czy części wspólnej budynku w taki sposób, by dopasowując je do trybu życia mieszkańców jednocześnie zwiększać bezpieczeństwo oraz oszczędzać energię.

Inny przykład to dbanie o rozwój mobilności miejskiej poprzez projektowanie osiedli z uwzględnieniem wzoru przemieszczania się mieszkańców, promocja systemów gospodarki współdzielonej, promowanie zielonego transportu poprzez rozbudowywanie ścieżek rowerowych.

Pojęcie Smart Cities staje się integralną częścią tej transformacji, kładąc nacisk na zastosowanie nowoczesnych technologii w celu poprawy efektywności, zrównoważonego rozwoju i jakości życia mieszkańców.

Edukacja społeczna i włączanie społeczeństwa w ochronę środowiska

Na koniec kwestia często pomijana, a równie ważna, czyli przygotowanie i włączenie mieszkańców do dbania o środowisko.

Pierwszy element to partycypacje społeczne już na etapie planowania przestrzennego. Budowanie na terenie zurbanizowanym to włączanie nowych obiektów w już istniejącą tkankę społeczną, a nikt nie zna lepiej potrzeb i problemów danego obszaru niż jego aktualni użytkownicy. Dzięki konsultacjom społecznym możliwe jest wykorzystanie doświadczenia i nawyków mieszkańców do zaprojektowania ścieżek komunikacyjnych, charakteru terenów zielonych czy przeznaczenia obiektów.

Holandia jako lider w dziedzinie zrównoważonego rozwoju angażuje społeczność lokalną w proces podejmowania decyzji dotyczących planowania przestrzennego, co przyczynia się do lepszego dostosowania inwestycji do rzeczywistych potrzeb mieszkańców.

Druga ważna kwestia to edukacja i dbanie o to, by każdy rozumiał nie tylko rolę, jaka odgrywa w walce o poprawę klimatu, ale również jak, jako jednostka i część społeczności, może aktywnie wspierać ochronę środowiska i minimalizację zużycia energii codziennymi działaniami – oszczędzaniem wody, redukcją marnotrawstwa energii, wykorzystaniem alternatywnych lub mniej energochłonnych urządzeń, odpowiednim zarządzaniem temperaturą czy odpadami w zaciszu własnego domu.

Let's Build a Better Future

Zrównoważona urbanistyka nie tylko uwzględnia estetykę miast, ale również aktywnie angażuje społeczność. Dba o mobilność, dostępność terenów rekreacyjnych i ochronę środowiska naturalnego, inspirując do budowy przyszłościowych, ekologicznych i przyjaznych dla mieszkańców obszarów miejskich.